تگ کنونیکال (rel=canonical) چیست؟ (راهنمای جامع)

تگ کنونیکال به موتور های جستجو مانند گوگل می گوید که این لینک و صفحه ای که قرار داری، در اصل با یک صفحه دیگر در سایت خودمان یا حتی سایت دیگری، مشابه است. بعضی وقت ها صفحاتی در سایت دارید که با URL های مختلف قابل دسترسی هستند. با استفاده از تگ کنونیکال (تگ rel=canonical) می توانید به گوگل این موضوع را اطلاع دهید و حالا می توانید تعدادی URL با محتوای یکسان داشته باشید و ضرری از بابت سئو به سایت شما نزند. در این مقاله می خواهیم بررسی کنیم که تگ کنونیکال چیست، چه زمانی از آن استفاده کنیم و راه های جلوگیری از مشکلات احتمالی را هم بگوییم. البته قبلا در دوره آموزش سئو در مورد این موضوع و سایر نکات سئو آموزش های لازم و عملی داده ایم که پیشنهاد می کنم این دوره را از سایت تهیه و دانلود کنید.

تگ کنونیکال (Canonical) چیست؟

تگ کنونیکال (rel=canonical) یا لینک کنونیکال، یک المان HTML داخل صفحه است که به وبمستران کمک می کند تا مشکلات محتوای تکراری را در سایت خود حل کنند. یعنی با کمک این تگ، مشخص می کنید که محتوای صفحه یا URL مورد نظر، تکراری یا کپی از یک صفحه دیگر است. مثلا اگر صفحه ای از لیست محصولات داشته باشید و به دلیل اضافه کردن پارامتر های فیلتر محصول، یک URL جدید تولید شود، این تگ به موتور های جستجو اعلام می کند که این صفحه همان صفحه اصلی لیست محصولات است و فقط لینک آن کمی تغییر کرده است. به این صورت با حل مشکلات محتوای تکراری به کمک این تگ، به بهبود سئو سایت شما کمک می شود.

روش کار این تگ هم ساده است. درون صفحه داخل المان کنونیکال (که جلوتر نحوه ایجاد آن را می گوییم) لینک صفحه منبع را وارد می کنیم تا موتور های جستجو متوجه آن شوند و دقیقا بدانند که کدام نسخه از صفحه را باید در نتایج نمایش دهند.

مزیت های تگ کنونیکال در سئو چیست؟

تگ کنونیکال در فوریه سال 2009 توسط گوگل، بینگ و یاهو معرفی شد. اگر می خواهید اطلاعات بیشتری از سابقه این تگ و البته مطالب مرتبط بیشتری داشته باشید، مت کاتس در یک پست در وبلاگش، قبلا توضیحاتی داده است. همچنین در بلاگ گوگل نیز مت کاتس در قالب یک ویدئو این تگ را معرفی کرده است. با این که ایده این تگ به نظر ساده است اما پیچیدگی های خاص خودش را دارد که در این مقاله کامل به این موارد می پردازیم.

همانطور که گفتیم، وقتی یک صفحه و محتوا از طریق URL های مختلف در دسترس باشد، باید یکی از آن ها را به عنوان URL اصلی مشخص کنیم. گفتیم این کار توسط این تگ انجام می شود. اگر تگ کنونیکال مشخص نشود، موتور های جستجو خودشان تصمیم می گیرند که کدام صفحه را در نتایج نمایش دهند. پس بهتر است ما خودمان دست به کار شویم و بهترین URL را به گوگل و سایر موتور های جستجو معرفی کنیم. مشخص نکردن تگ کنونیکال، بدتر از این است که هیچ لینک کنونیکالی مشخص نکنید.

Canonical google

چگونه تگ کنونیکال را مشخص کنیم؟

فرض کنید شما دو نسخه URL از یک صفحه دقیقا مشابه دارید. تنها تفاوت آن ها در این است که ساختار URL آن ها متفاوت است یا مثلا در یک نوع ساختار لینک، رنگ بندی و استایل متفاوت تری ارائه می شود اما محتوا یکیست. یا شاید از پارامتر های مختلف در URL خود استفاده کرده اید. حالا کدام باید در نتایج گوگل دیده شود؟

مثلا لینک های مثال بالا به شکل زیر است:

wpseason.com/courses/seobook

wpseason.com/courses/seobook/?utm_source=homepage&utm_medium=banner

نمونه صحیح استفاده از تگ کنونیکال در صفحه

در مثال بالا ما لینک UTM داریم و یک لینک ساده. کاربر با هر دو لینک به یک صفحه منتقل می شود. یعنی یک صفحه با دو URL قابل دسترسی است. چنین چیزی در سایت ها زیاد اتفاق می افتد. مثلا اگر فروشگاه اینترنتی داشته باشید، شما ممکن است از طریق URL های مختلف (شامل پارامتر های فیلتر رنگ، قیمت، برند و …)، به لیستی از محصولات یا حتی یک صفجه محصول دسترسی داشته باشید و اینجاست که کنونیکال تگ به وجود آمد تا جلوی این مشکل را بگیرد و برای صفحات با محتوای یکسان، فقط یک لینک در نظر گرفته شود. فرایند مشخص کردن تگ کنونیکال به صورت زیر است:

  1. یکی از URL هایی که فکر می کنید بهتر و مهم تر و اصلی است را انتخاب کنید. اگر درست نمی توانید مهم بودن آن را تشخیص دهید، هر کدام از URL هایی که بیشتری بازدید را دارند انتخاب کنید. باز هم اگر تفاوت چندانی در بازدید ها نبود، باید یکی را انتخاب کنید.
  2. حالا rel=canonical را مانند کد زیر در صفحات فرعی در بخش <head> سایت قرار دهید.

<link rel="canonical" href="https://wpseason.com/courses/seobook/" />

تمام شد! حالا شما در صفحات فرعی اعلام کرده اید که این صفحه تقریبا یک محتوای تکراری از یک صفحه اصلی تر و مهم تر است که لینکش را قرار داده اید. حالا گوگل با دیدن این تگ و این آدرس URL، متوجه می شود که محتوای این صفحه یک منبع اصلی دارد و آن URL اصلی را در نظر می گیرد و در نتایج نمایش می دهد. تقریبا می توان گفت کار این تگ مانند ریدایرکت (از دید موتور های جستجو) است اما بدون این که آدرس صفحه تغییری کند. حالا این صفحه با هر چند آدرسی که باز شود، اعتبار و قدرت آن صفحه در یک URL اصلی قرار می گیرد.

تصویر زیر را ببینید. ما با یک URL که دارای پارامتر های مختلف است این صفحه را باز کرده ایم اما در تگ کنونیکال صفحه، لینک اصلی صفحه قرار گرفته است:

canonical example

مشخص کردن تگ کنونیکال در وردپرس

در وردپرس به کمک افزونه های مختلفی که وجود دارد، می توانید به سادگی برای صفحات خود این تگ را مشخص کنید. البته اگر از وردپرس استفاده می کنید و یک پلاگین سئو مانند Yoast SEO یا Rank Math هم استفاده می کنید، تمام صفحات سایت شما دارای تگ کنونیکال که به خود صفحه لینک شده اند است. این کار باعث می شود که اگر به دلایل مختلفی مانند پارامتر های فیلتر کردن محتوای صفحه یا حتی لینک های UTM، لینک جدیدی ایجاد شد، خود به خود به دلیل وجود تگ کنونیکال که به خود صفحه لینک شده است، مشکل محتوای تکراری حل شود. در این مورد بیشتر توضیح خواهیم داد.

حالا اگر به هر دلیلی بخواهید تگ کنونیکال برای یک صفحه از سایت خود، مثلا صفحه نوشته تعیین کنید، می توانید از افزونه Yoast SEO استفاده کنید. در پست تایپ های مختلف یا حتی در ویرایش دسته بندی ها و تگ ها، باکس تنظیمات سئو یوست وجود دارد که اگر در بخش پیشرفته یا Advanced آن بروید، یک فیلد با نام Canonical URL خواهید دید. کافیست در این فیلد، لینک اصلی و مهم تر خود را قرار دهید و صفحه را ذخیره کنید. حالا اگر به سورس آن صفحه مراجعه کنید، خواهید دید که در تگ کنونیکال صفحه، آن URL قرار گرفته است.

کنونیکال تگ در افزونه یوست

چه زمانی از تگ کنونیکال استفاده کنیم؟

حالا بیایید کمی دقیق تر به این موضوع که چه زمانی باید از تگ کنونیکال استفاده کنیم بپردازیم و چند نکته مهم را هم بگوییم.

ریدایرکت 301 یا کنونیکال

بعضی وقت ها به دلیل مشکل محتوای تکراری، کنیبالیزیشن (موضوع کنیبالیزیشن به شدت به این مقاله مرتبط است و پیشنهاد می شود مقاله مربوط را بخوانید) یا هر مشکل دیگری، شما نمی دانید که بهتر است صفحه را ریدایرکت 301 کنید یا تگ کنونیکال درج کنید. خیلی ساده می گویم: اگر به آن صفحه دیگر نیاز ندارید و دیگر نمی خواهید کاربران آن صفحه را ببینند، ریدایرکت 301 کنید تا هم اعتبار صفحه سریع تر منتقل شود و هم کاربر هم صفحه مهم تر را ببیند. اما اگر نمی خواهید آن صفحه را از دست دهید یا حذف کنید و یا می خواهید کاربران هنوز هم بتوانند آن صفحه را ببینند و دسترسی داشته باشند، از تگ کنونیکال استفاده کنید.

آیا هر صفحه باید به خودش کنونیکال شود؟

صفحاتی که به دلایل گفته شده در بالا باید کنونیکال شوند، تکلیفشان مشخص است. اما آیا بقیه صفحات سایت هم باید دارای تگ کنونیکال باشند؟ لینک چه صفحه ای باید در تگ کنونیکال قرار بگیرد؟ طبق تجربه متخصصان سئو و البته اعلام خود گوگل، بهتر است که هر صفحه به خودش هم کنونیکال شود. این کار باعث می شود که اگر به هر دلیلی در انتهای URL پارامتر خاصی اضافه شد (مثلا پارامتر های UTM)، گوگل آن را صفحه مجزا در نظر نگیرد. به این صورت شما از به وجود آمدن مشکل محتوای تکراری، پیشگیری کرده اید.

مثلا ممکن است ما یک صفحه مانند آدرس زیر داشته باشیم:

wpseason.com/courses/seobook

و به دلیل فیلتر های اعمال شده روی صفحه، پارامتر هایی به لینک اضافه شوند و عملا هر لینک را گوگل یک صفحه مجزا در نظر می گیرید. مانند لینک های زیر:

wpseason.com/courses/seobook/?isnt=it-awesome

wpseason.com/courses/seobook/?cmpgn=twitter

wpseason.com/courses/seobook/?cmpgn=facebook

پس ما صفحه را به خودش کنونیکال می کنیم تا اگر هم این پارامتر های اضافه شد، مشکل محتوای تکراری نداشته باشیم.

پس کنونیکال کردن صفحه به خودش، یک حرکت مثبت در سئو سایت است و باعث پیشگیری مشکلات محتوای تکراری می شود. اگر از وردپرس و افزونه های سئو مانند Yoast SEO استفاده می کنید، این کار برای شما انجام شده است و نگرانی بابت آن وجود ندارد.

میخوای سئو رو کامل یاد بگیری؟ عالیه! در دوره آموزش سئو، تمام آنچه که برای بهبود سئو سایت خود نیاز دارید را گفته ایم!

کنونیکال کردن میان دامین های مختلف

بعضی ها ممکن است چندین سایت و دامین داشته باشند و یک محتوا در دامین دیگر هم تکرار شود. مثلا سایت هایی هستند که مقالات و پست های دیگر سایت ها را باز نشر می کنند. مثلا شاید احساس کنند که این مطلب که در سایت دیگری درج شده است، برای کاربران خودش هم مفید باشد و آن را در سایت خود درج کند. در اینجا هم می توانیم از تگ کنونیکال استفاده کنید.

کافیست در صفحه سایتی که پست را از سایت دیگری کپی کرده است، تگ کنونیکال قرار دهیم و لینک صفحه منبع را وارد کنیم. به این صورت آن سایت یک محتوای مرتبط به کاربرانش داده است و سایت منبع هم اعتبارش را دریافت کرده است.

اشتباهات و مشکلات متداول در کنونیکال

اشتباهات بسیاری زیادی در به کار بردن تگ کنونیکال وجود دارد که به علت عدم دانش کافی، این تگ به اشتباه استفاده می شود و باعث مشکلات بزرگ در سئو سایت می شود. در اینجا چند تا اشتباهات متداول در استفاده از تگ کنونیکال را برایتان آورده ایم تا از آن ها پیشگیری کنید:

  • لینک داخل تگ کنونیکال را به صورت کامل و صحیح وارد کنید. یعنی دقیقا مشخص کنید که با http شروع می شود یا https. یا ابتدای دامین www قرار دارد یا خیر. URL کنونیکال را دقیق و بدون هیچ اشتباهی قرار دهید.
  • چندین تگ کنونیکال در صفحه نداشته باشید. فقط یک تگ کنونیکال باید در صفحه وجود داشته باشد. اگر چندین تگ وجود دارد، شاید برایتان مشکل ساز شود. هر چند طبق شنیده ها، گوگل در این مواقع تگ اول را در نظر می گیرد اما باز هم ما باید استاندارد کار کنیم و فقط یک تگ کنونیکال در هر صفحه داشته باشیم.
  • در صفحات شماره بندی شده، نیازی نیست که صفحات دو به بعد را به صفحه یک کنونیکال کنید.

canonical rel

یک نکته جالب در مورد تگ کنونیکال و شبکه های اجتماعی

فیسبوک و توییتر هم نسبت به تگ کنونیکال واکنش نشان می دهند. مثلا اگر یک صفحه ای در فیسبوک به اشتراک گذاشته شود و آن صفحه به یک صفحه دیگر کنونیکال شده باشد، عنوان، توضیحات و عکس صفحه ای را می آورد که در تگ کنونیکال درج شده باشد. حتی برخی آمار و ارقام مانند تعداد لایک و … نیز برای لینکی که در تگ کنونیکال درج شده است محاسبه می شود. این موضوع در توییتر هم به همین صورت است. پس حواستان به این مورد هم باشد.

نکات پیشرفته در مورد تگ کنونیکال

در اینجا چند نکته پیشرفته تر در مورد تگ کنونیکال را مطرح می کنیم.

لینک کنونیکال از طریق HTTP Header

گوگل از لینک کنونیکال در HTTP Header هم پشتیبانی می کند. روش به کار بردن آن به شکل زیر است. از این حالت زمانی استفاده می شود که بخواهید لینک هایی مانند PDF را کنونیکال کنید. چرا که در اینجا ما کد های HTML و بخش Head را نداریم.

Link: <https://example.com/file.pdf>; rel="canonical"

کنونیکال در سایت های چند زبانه

توجه داشته باشید که هر صفحه در هر زبان، باید در همان زبان کنونیکال شود. چرا که محتوای صفحه تکراری نیست و احتمالا ترجمه است و این محتوا تکراری در نظر گرفته نمی شود. پس در کنونیکال های سایت های چند زبانه هم باید به صفحه همان زبان کنونیکال شود.

جمع بندی

قبل از هر چیزی باید بگویم که مثل همیشه افراط در سئو ممنوع است و مطمئنا به سایت شما لطمه وارد می کند. در تگ کنونیکال هم حواستان باشد که در جای درست استفاده می کنید.

تگ کنونیکال یکی از مباحث مهم در سئو سایت است که باید به درستی پیاده سازی شود. در سایت های کوچک کنترل کردن محتوای تکراری ساده تر است اما وقتی صفحات سایت بیشتر می شود، کنترل آن سخت است. پس باید طبق استاندارد و اصول کنونیکال، این تگ در سایت پیاده سازی شود تا جلوی مشکلات بزرگ در سئو سایت شما گرفته شود. اگر از وردپرس استفاده می کنید و یک افزونه سئو هم نصب دارید، تا حد زیادی ساختار نگ کنونیکال به درستی برای شما پیاده سازی شده است. مگر اینکه طبق نیاز خود، بخواهید صفحات خاصی را کنونیکال کنید.

در آخر چند پیشنهاد ویژه هم برای شما داریم. شما می توانید کتاب آموزش سئو را به صورت رایگان از سایت دانلود کنید. همچنین یک چک لیست سئو سایت آماده کرده ایم که به بهینه سازی سئو سایت شما کمک می کند. همچنین اگر هدف شما این است که سئو را کامل یاد بگیرید، پیشنهاد ما دوره آموزش سئو است.

امیدوارم این مقاله به درک و یادگیری بهتر تگ کنونیکال کمک کرده باشد. اگر سوال یا نظری دارید، در بخش نظرات همین مطلب منتظر شما هستم.

میخوای سئو رو کامل یاد بگیری؟ عالیه! در دوره آموزش سئو، تمام آنچه که برای بهبود سئو سایت خود نیاز دارید را گفته ایم!
حتما عضو کانال تلگرام و صفحه اینستاگرام فصل وردپرس باشید! ما در تلگرام و اینستاگرام مطالب متفاوت تری داریم که در سایت نیست!


من مسعود جواهری نویسنده این مقاله هستم

لیسانس نرم افزار و دیپلم زبان انگلیسی دارم و بیش از 8 سال است که در زمینه طراحی سایت فعالیت می کنم. هم اکنون مدیریت تیم طراحی سایت ورتکس را بر عهده دارم و همچنین در زمینه آموزش طراحی سایت، سایت فصل وردپرس را راه اندازی کردم. در زمینه بازاریابی اینترنتی نیز مشغول مطالعه هستم.

دانلود رایگان کتاب آموزش سئو!